Milli Eğitim Bakanı Nimet Çubukçu, işitme engellilere yönelik Türk İşaret Dili sözlük ve dil bilgisi kitabının oluşturulması amacıyla hazırlanması düşünülen proje sonuca ulaşmadığı için işitme engellere kitap hazırlanamadığını söyledi.
Çubukçu, Gazi
Üniversitesince
Gazi
Üniversitesi
Hastanesi Konferans Salonu'nda düzenlenen ''İşitme Engellilerin
Yüksek
Öğretim Olanaklarının Geliştirilmesi ve Desteklenmesi için Elektronik Materyal Hazırlanması (e-isit) Projesi''nin tanıtımı amacıyla düzenlenen toplantıya
katıldı
.
Toplantının açılışında
konuÅŸan
Çubukçu
, iÅŸaret dilinin, iÅŸitme engelli, dil ve
konuÅŸma
bozukluğu olan bireylerin kendi aralarında ve toplumla iletişimlerini sağlamak amacıyla el ve vücut
hareketleri
ile mimiklerin kullanıldığı
görsel
bir dil olduÄŸunu belirtti.
Türkiye'de günümüzde kullanılan işaret dilinin alt
yapısını
oluşturan işaret dilinin 2. Abdülhamit tarafından 1902'de kurulan
Yıldız
Sağırlar Okulu'nda kullanıldığını ifade eden
Çubukçu
, bugün işitme engellilerin eğitiminde ''sözel yöntem'', ''total yöntem'', ''işaret dili yöntemi'' ve ''iki dil yöntemi'' gibi çeşitli yöntemler kullanıldığını anlattı. Bu yöntemlerin hangisinin iyi olduğu
konusunda
bir fikir birliği bulunmadığını söyleyen
Çubukçu
, ''GeliÅŸen
teknolojiye
ve uzun süren uygulamalardan elde edilen görüşlere göre işitme yetersizliği olan bireylerin eğitiminde bireysel
özelliklerin
ve bireysel ihtiyaçların belirleyici olması gerektiği yönündedir.
Ülkemizdeki
özel
eÄŸitim
hizmetlerine
bakıldığında
dünya
standartlarındaki pek çok
hizmetin
ülkemizde
de verildiği görülmektedir'' dedi.
Çubukçu, 5378 sayılı Özürlüler Yasası'nın çıktığı 1
Temmuz
2005 tarihine kadar Milli Eğitim Bakanlığı tarafından 1995 yılında bastırılan Yetişkinler İçin İşaret Dili Kılavuzu'ndan başka işaret diliyle ilgili hiçbir ciddi çalışmanın
yapılmadığını
belirterek, baÅŸta
üniversiteler
olmak üzere toplumun birçok kesiminde işaret dilinin kabul görmediğini,
Türk
İşaret Dili'nin var olan gramer
yapısını
oluşturamadığını söyledi.
-''
HİZMET
BEKLEYENLERİ HUZURSUZ EDİYOR''-
Türk İşaret Dili
Sistemi
'nin Oluşturulması ve Uygulanmasına Yönelik Usul ve Esasların Belirlenmesine İlişkin Yönetmelik yayımlandığını ve yönetmelikle
Türk
İşaret Dili
Bilim
ve Onay Kurulu (TİDBO) kurulduğunu anlatan
Çubukçu
, Kurul'un 2007'de çalıştay düzenlendiğini, çalıştayda
Türk
İşaret Dili alfabesinin kabul edildiğini, ayrıca
Türk
İşaret Dili sözlük ve dil bilgisi kitabı hazırlanması için bir araştırma ve proje
yapılmasına
karar verildiÄŸini
kaydetti
.
Bu proje sonuçlandırılamadığı için
Türk
İşaret Dilinin eğitim ve öğretimiyle ilgili usul ve esasların belirlenemediğini belirten
Çubukçu
, şöyle devam etti:
''Gerek
Türk
Dil
Kurumu
tarafından ihalesi
yapılan
projeyle ilgili
çalışmalarda
gerekse proje sonrasında ilgili
kurumların
bilgi ve deneyimlerinden yararlanılmamış, süreçle ilgili gelişmelerden de ilgili kamu
kurumlarına
düzenli bilgi verilmemiştir. Kurul Başkanlığına, projenin tüm aşamalarında kamu
kurumlarıyla
işbirliği içinde bulunulması gerektiği iletilmiş olmasına ve yönetmelikle belirlenmesine rağmen bu hususlar dikkate alınmamıştır. Bu sorunların giderilebilmesi ve çözüm önerileri oluşturabilmek amacıyla 18 Kasım 2009'da İşitme Engelliler Milli Federasyonu Başkanı, Sosyal
Hizmetler
ve
Çocuk
Esirgeme
Kurumu
temsilcileri ve bakanlığımız uzmanlarıyla bir toplantı
yapılmış
ve
çözüm
önerileri ilgili yerlere iletilmiştir. Yaşanan bu aksaklıklar ve sorunlar hem bu
hizmetten
yararlanmak için bekleyen bireyleri huzursuz etmekte hem de işaret dili ile ilgili izinsiz ve usulsüz
çalışmalar
yapılmasına
neden olmaktadır.''
-''İŞARET DİLİ SÖZLÜĞÜ TAMAMLANMAK ÜZERE''-
Milli Eğitim Bakanlığının işitme engellilere yönelik
çalışmalarına
deÄŸinen
Çubukçu
, her
yaz
döneminde ilköğretim çağı dışındaki okuma yazma bilmeyen yetişkinlere yönelik kurslar düzenlendiğini, bazı okulların da işaret diliyle ilgili çeşitli projelerde yer aldıklarını anlattı. İzmir Mert Öztüre
Özel
EÄŸitim Meslek
Lisesinin
''İşaretleri Yaygınlaştıralım'' başlıklı proje hazırladığını belirten
Çubukçu
, projenin,
farklı
ülkelerin
işaret dillerini tek bir havuzda toplamayı amaçladığını
kaydetti
. İşitme engelliler okullarında
çalışan
öğretmenlere temel düzeyde işaret dili öğrenmelerini
saÄŸlamak
amacıyla geçen yıl 2 haftalık kurs verildiğini ifade eden
Çubukçu
, bu yıl da yine bu okullarda
çalışan
öğretmenler için seminer düzenleneceğini söyledi.
Çubukçu, Bakanlık bünyesindeki okullarda kullanılmak üzere hazırlanan işaret dili sözlüğü
çalışmasının
da tamamlanmak üzere olduğunu belirterek, bu sözlüğün Türk Milli İşaret Dili
çalışmasının
temelini oluÅŸturduÄŸunu ifade etti.
Çubukçu, ''
Türk
Milli İşaret Dilinin bir an önce
hayata
geçirilmesi için
Türk
Dil
Kurumu
öncülüğünde TİDBO kapsamında Bakanlığımıza düşen görevler yerine getirilecektir'' dedi.
Gazi
Üniversitesi
Rektörü Prof. Dr. Rıza Ayhan da
üniversite
olarak bu toplantıyı önemsediklerini belirterek, sosyal hukuk devleti gereklerinin yerine getirilmesi gerektiğini söyledi. Anayasada devletin temel amaç görevlerinin kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu
saÄŸlamak
olduğunun belirtildiğini kaydeden Ayhan, ''Kişiler kavramına sadece
sağlıklı
olanlar değil, özür grubuna girenler de dahildir. Özürlülerin yakınları da söz konusudr ve özürlüler kadar mutlu, müreffeh yaşamayı arzu ederler'' diye
konuÅŸtu
.
İşitme engellilerin eğitim imkanlarının çok kısıtlı olduğunu söyleyen Ayhan, işaret dilinin ve materyallerin geliştirilmesinin, öğretmenlerin eğitilmesinin önem taşıdığını belirtti.